en

Έκθεση του WWF για την περιβαλλοντική πολιτική της Ελλάδας

E4Την ετήσια έκθεση «Νόμος και περιβάλλον στην Ελλάδα: Έκθεση 2017 για την εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας» παρουσίασε πρόσφατα το WWF Ελλάς στο Πνευματικό Κέντρο Αθηνών. 

Η έκθεση καλύπτει ένα σημαντικό κενό στην Ελλάδα, καθώς από το 2005 αποτελεί το μόνο σταθερό σημείο αναφοράς για τις αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο, τις δικαστικές αποφάσεις και τις πολιτικές για το περιβάλλον.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, στο βάθρο της ντροπής ανέβηκε για μια φορά ακόμα η χώρα μας με δύο αργυρά «μετάλλια»: Δεύτερη, για μη συμμόρφωση σε (5) αποφάσεις του δικαστηρίου της ΕΕ (ΔΕΕ), που συνεπάγονται πρόστιμα εκατομμυρίων ευρώ και “αργυρό” επίσης στον αριθμό (24) ανοιχτών υποθέσεων παραβίασης του περιβαλλοντικού δικαίου της ΕΕ.

Και βέβαια ο χορός των προστίμων από την  ΕΕ συνεχίζεται, με την πρωτοκαθεδρία να έχουν οι παράνομοι ΧΥΤΑ, όπου έχουμε πληρώσει πάνω από 37 εκατομμύρια ευρώ τα τελευταία χρόνια. Από την άλλη μεριά βέβαια η εισπραξιμότητα των προστίμων, που η ελληνική πολιτεία βάζει στους παρανομούντες, είναι ιδιαίτερα χαμηλή, με πιο χαρακτηριστική την αυθαίρετη δόμηση, όπου το 2015 εισπράξαμε το …τεράστιο ποσοστό του 1,7%. 

Φυσικά η αδυναμία και ολιγωρία αυτή ενισχύει τους παρανομούντες, αφού υπολογίζουν στην τελική τους ατιμωρησία. 

Και βέβαια, όπως αναφέρθηκε, το παράδειγμα της περιφρόνησης της νομιμότητας δίνει το ίδιο το κράτος, με πιο χαρακτηριστική την πρόσφατη τροπολογία του Αν. Υπουργού Περιβάλλοντος, που «τακτοποίησε» με νόμο υπουργική απόφαση για τις οικιστικές πυκνώσεις, την οποία το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) είχε σε πρώτη δίκη κρίνει αντισυνταγματική. Με την πρωτοφανή αυτή περιφρόνηση του ΣΤΕ εξαιρούνται από τους δασικούς χάρτες χιλιάδες σκόρπια αυθαίρετα κτίσματα, που παρουσιάζονται ως «οικιστικές πυκνώσεις».

Μερικά από τα αρνητικά σημεία που καταγράφονται στην έκθεση είναι τα  εξής:

  • Εκτός λειτουργίας παραμένει ουσιαστικά το Ηλεκτρονικό Περιβαλλοντικό Μητρώο.
  • Η μη ενσωμάτωση της νέας οδηγίας για την εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων αποτελεί αδικαιολόγητη εξέλιξη, για την οποία η Ελλάδα έχει λάβει προειδοποιητική επιστολή από την ΕΕ.
  • Σοβαρό έλλειμμα διαφάνειας χαρακτηρίζει το σώμα επιθεωρητών περιβάλλοντος.
  • Το ποσοστό των πράσινων πόρων, που καταλήγει στο Πράσινο Ταμείο και μπορεί ανά έτος να διοχετευθεί σε δράσεις προστασίας και αποκατάστασης του περιβάλλοντος, παραμένει περιορισμένο στο 2,5%. 
  • Επανέναρξη των έργων εκτροπής του Αχελώου, αυτή τη φορά με νέα προσέγγιση: Αποσπασματικά, ως δήθεν ανεξάρτητα μεταξύ τους, φράγματα Μεσοχώρας και Συκιάς.

Υπάρχουν και κάποιες θετικές εξελίξεις, όπως:

  • Η κύρωση (έστω και με καθυστέρηση) της Συμφωνίας για το Πάρκο Πρεσπών.
  • Η υιοθέτηση νέων αυστηρών ορίων εκπομπών για μεγάλες μονάδες καύσης με θετική ψήφο της Ελλάδας.
  • Η δημιουργία του ηλεκτρονικού «ευρετηρίου αιγιαλών», το οποίο όμως ακόμα δεν είναι πλήρες.

Συνοψίζοντας, για μια ακόμα χρονιά η Ελλάδα βαθμολογείται ως ανεξεταστέα! Να ελπίζουμε σε ένα μελλοντικό προβιβασμό;